اکو ایران/متن پیش رو در اکو ایران منتشر شده و بازنشرش در آخرین خبر به معنای تاییدش نیست
حمیدرضا عزیزی، تحلیل‌گر مسائل ایران در گروه بین‌المللی بحران، نوشت: طی دو روز گذشته، فعالیت‌های دیپلماتیک پیرامون ایران افزایش چشمگیری داشته و چندین مقام عالی‌رتبه به تهران سفر کرده‌اند. با این حال، علی‌رغم فشردگی این رایزنی‌ها، نشانه‌های اندکی از دستیابی به یک گشایش دیپلماتیک دیده می‌شود. در واقع، به نظر می‌رسد احتمال بروز مجدد رویارویی نظامی، بیشتر از چشم‌انداز رسیدن به توافق است.
هم‌زمان با سفرهای لاوروف و منیر، گزارش‌هایی از انجام دو سفر رفت‌وبرگشت توسط هواپیمای متعلق به مقامات اماراتی به تهران طی دو روز منتشر شده است. اکنون برخی منابع ایرانی خبر می‌دهند که یک هیئت قطری نیز دیداری کوتاه از تهران داشته؛ سفری که تقریباً هم‌زمان با خروج عاصم منیر از ایران صورت گرفته است.
بنابراین، دامنه فعالیت‌های دیپلماتیک بسیار گسترده است و شامل روسیه، پاکستان، قطر و احتمالاً امارات متحده عربی می‌شود. همچنین گزارش‌هایی درباره طرح‌های جدید پیرامون مسئله هسته‌ای، دارایی‌های بلوکه‌شده ایران و ترتیبات امنیتی در تنگه هرمز به گوش می‌رسد. با این حال، واکنش‌های ایران تا این لحظه نشان می‌دهد که اختلافات بنیادین همچنان پابرجاست.اظهارات قالیباف و رضایی از آن جهت حائز اهمیت است که از سوی چهره‌هایی مطرح شده که در کانون تصمیم‌گیری‌های امنیتی ایران قرار دارند. این مواضع نشان می‌دهد که تهران هنوز پیشنهادی که به اندازه کافی قابل‌توجه باشد تا تغییر موضع ایران را توجیه کند، دریافت نکرده است.
از دیدگاه ایران، رفع محاصره و آزادسازی دارایی‌های بلوکه‌شده، در ازای امتیازات بزرگ هسته‌ای کافی نیست. در مقابل، به نظر می‌رسد واشنگتن نیز تمایلی ندارد بدون دریافت امتیازات ملموس از سوی ایران، کاهش گسترده‌تری در تحریم‌ها اعمال کند. علاوه بر این، بُعد نظامی ماجرا نیز مطرح است. گزارش‌ها از تشدید آمادگی‌های ایالات متحده و اسرائیل، از جمله سفر اخیر و اعلام نشده پیت هگزت به اسرائیل، نشان می‌دهد که دیپلماسی در کنار آماده‌سازی برای دور دیگری از جنگ احتمالی در حال انجام است.
با توجه به این پیشینه، آخرین دیدارها ممکن است به همان اندازه که برای تسهیل توافق در نظر گرفته شده، برای ابلاغ مواضع نهایی، هشدارها و خطوط قرمز باشد. بازیگران منطقه‌ای دلایل محکمی برای جلوگیری از جنگ دیگری دارند، در حالی که روسیه علاقه‌ای به حفظ جایگاه دیپلماتیک خود دارد. اما میانجیگری نمی‌تواند این مناقشه را حل کند مگر اینکه یک یا هر دو طرف مایل به تجدیدنظر در خواسته‌های خود باشند. تاکنون شواهد کمی در این مورد وجود دارد. به نظر می‌رسد هم تهران و هم واشنگتن هنوز معتقدند که فشار بیشتر می‌تواند موقعیت چانه‌زنی آنها را بهبود بخشد. این امر، با وجود فعالیت‌های دیپلماتیک رو به رشد، تشدید دوباره تنش را به نتیجه‌ای محتمل‌تر از توافق از طریق مذاکره تبدیل می‌کند.
