انتخاب/ نیویورک‌تایمز نوشت: یک مقام ارشد ایرانی در روزهای اخیر در شبکه‌های اجتماعی نوشت که کشورش در حال آماده شدن برای مقابله با دشمنان خود از طریق حملات غافلگیرکننده است.
در ادامه این مطلب آمده: در داخل دولت ترامپ، مقام‌های آمریکایی نسبت به این موضوع ابراز نگرانی می‌کنند که ایران در «مراحل پیشرفته» برنامه‌ریزی برای حمله به مقام‌های آمریکایی قرار دارد.
در فاصله بیش از ۶ هزار مایلی، به نظر می‌رسد ایرانی‌ها متقاعد شده‌اند که اسرائیل و آمریکا در حال آماده‌سازی برای آغاز سومین حمله بزرگ خود طی ۱۶ ماه گذشته هستند؛ حمله‌ای نهایی با هدف وادار کردن ایران به تسلیم در برابر خواسته‌های آمریکا.
درگیری در خاورمیانه وارد مرحله جدیدی شده است؛ مرحله‌ای که در آن مجموعه‌ای از عوامل، از تقویم‌های سیاسی در آمریکا و اسرائیل گرفته تا احتمال تلاش همه طرف‌ها برای یافتن بهانه‌ای جهت اقدام، سطح تنش و خطر را به‌شدت افزایش داده‌اند.
چندین دیپلمات و کارشناس مستقل هشدار داده‌اند که جنگ‌ها می‌توانند از همین مسیر به درگیری‌هایی تمام‌عیار تبدیل شوند.
یکی از مقام‌های ارشد اروپایی گفت اگر اطلاعاتی که آمریکا این هفته منتشر کرده و بر اساس آن ایران برنامه‌های معتبری برای حمله به آمریکایی‌ها در داخل و خارج از این کشور دارد، درست باشد ــ و به گفته این مقام، «احتمالاً هم درست است» ــ حتی یک گلوله که به نظر برسد مقام آمریکایی‌ای را هدف گرفته است، می‌تواند آتش یک جنگ گسترده را شعله‌ور کند.
این واقعیت که بنیامین نتانیاهو، نخست‌وزیر اسرائیل، و دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، با انتخابات سرنوشت‌سازی روبه‌رو هستند که می‌تواند توازن قدرت را در کشورهایشان به‌طور چشمگیری تغییر دهد، بر پیچیدگی محاسبات همه طرف‌ها افزوده است.
حتی اگر نتانیاهو روز سه‌شنبه شکست بخورد، ممکن است تصمیم بگیرد پیش از ترک قدرت، آخرین حمله‌ای را انجام دهد؛ حمله‌ای که به باور او، جانشینش برای اجرای آن تردید خواهد کرد.
به همین ترتیب، ترامپ که می‌داند جنگ حتی در میان سرسخت‌ترین حامیانش نیز تا چه اندازه نامحبوب است، ممکن است بخواهد نشان دهد که دست‌کم در زمینه اختیارات خود به‌عنوان فرمانده کل قوای آمریکا، قدرت و اقتدارش همچنان پابرجاست.
همانند مقاطع دیگری از خطرات جهانی، از بحران موشکی کوبا گرفته تا تصمیم برای حمله به عراق، اطلاعات ناقص یا نادرست، یا صرفاً ناتوانی در درک انگیزه‌های واقعی طرف مقابل، می‌تواند پیامدهایی مرگبار داشته باشد.
عراق نیز نمونه هشداردهنده دیگری است؛ جایی که از اطلاعات گزینشی می‌توان به‌عنوان بهانه‌ای واقعی برای اقدام نظامی استفاده کرد.
مقام‌های آمریکایی می‌گویند تمرکز آن‌ها بر بخش‌هایی از جدیدترین اطلاعات اطلاعاتی است که نشان می‌دهد ایران ممکن است در پی کشتن سفیران آمریکا در خاورمیانه و مقام‌های آمریکایی در خاک ایالات متحده باشد.
با وجود این، چنین حوادثی یادآور آن است که نگرانی‌های آمریکا و ایران ریشه در تجربه‌ای تلخ و طولانی دارد.
ترامپ گفته است که پیش از انتخابات میان‌دوره‌ای، یعنی تا ۱۰ روز دیگر، حمله‌ای انجام نخواهد داد؛ اما هم‌زمان تلویحاً اشاره کرده است که پس از آن، هیچ گزینه‌ای منتفی نخواهد بود.
مقام‌های ارشد آمریکایی می‌گویند ترامپ در گفت‌وگوهای خصوصی ظاهراً به انجام دور دیگری از حملات گسترده در داخل ایران تمایل دارد.
بر اساس گفته یک مقام آگاه مستقیم از برنامه‌ریزی‌های نظامی، طرح‌هایی که فرماندهی مرکزی آمریکا (سنتکام) تدوین کرده، فهرست گسترده‌تری از اهداف بمباران را در بر می‌گیرد؛ از جمله زیرساخت‌های انرژی و دیگر مراکزی که برای اقتصاد ایران حیاتی هستند.
در ایران نیز یک مقام ارشد، هم زمان با اظهارات تند ترامپ، طی روزهای اخیر در شبکه‌های اجتماعی نوشت که کشورش برای مقابله با دشمنان خود از طریق حملات غافلگیرکننده آماده می‌شود؛ حملاتی که به گفته او، «هیچ خط قرمزی» نخواهند داشت.
افزایش تهدیدها
مقام‌های آمریکایی و متحدان اروپایی آن‌ها می‌گویند اطلاعات مربوط به حملات احتمالی ایران طی هفته‌های اخیر افزایش یافته است؛ به‌ویژه پس از آنکه ظن به وجود یک توطئه ایرانی علیه یک پایگاه نظامی در بریتانیا که ارتش آمریکا از آن استفاده می‌کند، مطرح شد.
مقام‌ها گفتند اطلاعاتی که مقام‌های ارشد بررسی کرده‌اند، شامل برنامه‌ریزی ایران برای پاسخ دادن به حمله احتمالی آمریکا یا اسرائیل از طریق کارزار ترور، و همچنین بررسی حملات دیگری است که ایران می‌تواند در واکنش به حملات پیشین آمریکا انجام دهد.
این اطلاعات درباره توطئه‌های احتمالی همچنان در بالاترین سطح محرمانگی قرار دارند و به همین دلیل، ارزیابی آن‌ها دشوار است.
پیش از آنکه هشدار جی کلیتون، مدیر اطلاعات ملی آمریکا، روز جمعه علنی شود، تنها ارشدترین قانون‌گذاران آمریکایی، یعنی اعضای گروه موسوم به «گروه هشت»، در جریان این اطلاعات قرار گرفته بودند.
برخی مقام‌ها از این موضوع متعجب شده‌اند که چرا مقام‌های دولت ترامپ نامه هشداردهنده را منتشر کردند؛ درحالی‌که می‌دانستند به دلیل محرمانه بودن اطلاعات، نمی‌توانند با ارائه شواهد مربوط به طرح‌های مشخص، از ادعاهای مطرح‌شده پشتیبانی کنند.
فاصله میان آنچه ترامپ و بیشتر مشاورانش به‌صورت علنی درباره جنگ می‌گویند و اطلاعاتی که دریافت می‌کنند، بسیار زیاد است. نه تیم کاخ سفید و نه رهبران پنتاگون طی چند ماه گذشته گزارشی درباره این درگیری ارائه نکرده‌اند.
رئیس‌جمهور ترجیح می‌دهد اطلاعات را در حلقه‌ای محدود نگه دارد، اما این رویکرد صرفاً خطرات را افزایش داده است.
خلاصه یافته‌های اطلاعاتی این است که چندین طرح ایرانی از مرحله برنامه‌ریزی اولیه فراتر رفته و به مرحله اجرا نزدیک شده‌اند.
یک مقام غربی واکنش آمریکا را با پاسخ این کشور به هشدارهای اوایل همین ماه درباره تهدیدهای ایران علیه نیروهای آمریکایی و بمب‌افکن‌های مستقر در پایگاه هوایی سلطنتی فرفورد در جنوب انگلستان مقایسه کرد.
در آن مقطع، ۱۲ فروند بمب‌افکن بی‌ـ۱ نیروی هوایی آمریکا از این پایگاه خارج شدند. مقام‌های ایرانی اعلام کردند که اگر این بمب‌افکن‌ها بازگردند، بازگشت آن‌ها به‌عنوان نشانه‌ای از قریب‌الوقوع بودن حمله تلقی خواهد شد.
ترامپ روز شنبه در گفت‌وگو با خبرنگاران درباره اطلاعات اطلاعاتی جدید اظهارنظری نکرد، اما گفت به‌زودی تصمیم خواهد گرفت که آیا اقدام نظامی جدیدی انجام دهد یا خیر.
او به‌طور منظم درباره این اطلاعات جدید توجیه می‌شود. به گفته برخی مقام‌ها، هشدارهای اخیر جدی‌تر از هرگونه هشدار دیگری از زمان آغاز جنگ تاکنون در نظر گرفته شده‌اند.
یکی از مقام‌ها گفت شواهدی وجود دارد که نشان می‌دهد ایران در داخل آمریکا عوامل عملیاتی دارد که «صرفاً اتباع ایرانی نیستند».
مقام‌های آمریکایی و غربی هشدار داده‌اند که خطر واقعی هر طرح مشخص برای ترور، به میزان توانایی و مهارت فردی بستگی دارد که برای اجرای آن استخدام شده است.
خاطرات هراس‌آور سال ۲۰۲۴
این نخستین بار نیست که واشنگتن با چنین وضعیتی روبه‌رو می‌شود.
ترکیبی از تهدیدهای واقعی ایران علیه ترامپ و برخی از مشاوران ارشد او، در کنار سناریوهای احتمالی دیگر درباره سوءقصد، در جریان کارزار انتخاباتی سال ۲۰۲۴ فضای ترس و بدگمانی را در تیم رئیس‌جمهور ایجاد کرده بود.
این تهدیدها در طول چهار سالی که ترامپ از قدرت دور بود، شدت بیشتری گرفتند. بخشی از این تهدیدها نیز ناشی از تصمیم ترامپ در ژانویه ۲۰۲۰ برای صدور دستور حمله‌ای بود که به [شهادت] سرلشکر قاسم سلیمانی، فرمانده نیروی قدس سپاه پاسداران انقلاب اسلامی، انجامید.
دولت جو بایدن افزایش این تهدیدها را زیر نظر داشت. اف‌بی‌آی در ۱۲ ژوئیه ۲۰۲۴ یک تبعه پاکستانی را بازداشت کرد و او را به مشارکت در توطئه‌ای برای قتل ترامپ در ازای دریافت پول متهم کرد.
جدا از این پرونده، مشاوران ارشد جو بایدن، رئیس‌جمهور وقت آمریکا، نیز تهدیدی را از سوی ایران علیه ترامپ معتبر ارزیابی کرده بودند. به همین دلیل، در تجمع انتخاباتی فضای باز ترامپ در باتلرِ ایالت پنسیلوانیا در ۱۳ ژوئیه همان سال، تک‌تیراندازان ضدتروریسم مستقر شدند.
یکی از این تک‌تیراندازان، توماس متیو کروکس، فردی را که قصد ترور ترامپ را داشت، هدف قرار داد و کشت. مقام‌ها اعلام کردند که کروکس به‌تنهایی عمل کرده و با هیچ توطئه خارجی ارتباطی نداشته است.
این حوادث که پشت سر هم رخ دادند، در کنار هک شدن ایمیل‌های مقام‌های کارزار انتخاباتی ترامپ ــ که گفته شد ایران در آن نقش داشته است ــ باعث شدند فضای ترس به‌طور مداوم در ستاد انتخاباتی ترامپ حاکم باشد.
برخی دیگر از تهدیدها و نگرانی‌های مطرح‌شده حتی جنبه‌ای مضحک داشتند.
در مقر ستاد انتخاباتی ترامپ در جنوب فلوریدا، شیئی کوچک پیدا شد که باعث شد با شماره اضطراری ۹۱۱ تماس بگیرند و نگران شوند که این وسیله یک ابزار شنود باشد. اما بعداً مشخص شد که آن وسیله از جمله ابزارهایی بوده که می‌توان آن‌ها را از طریق اینترنت خریداری کرد و فردی برای شوخی آن را در آنجا قرار داده بود.
تیم ترامپ همچنان تهدیدهای مختلف، از جمله تهدیدهای علیه مقام‌های ارشد کاخ سفید، را بررسی می‌کند. آن‌ها توجه ویژه‌ای به نام مقام‌هایی دارند که در مکالمات شنودشده ایرانی‌ها مطرح می‌شوند.
در ایران، واکنش به حمله از پیش اعلام می‌شود
مقام‌های ایرانی معتقدند برخی از مؤثرترین اقدامات آن‌ها پس از حمله ۲۸ فوریه، حمله به پایگاه‌های آمریکا در سراسر خاورمیانه و بستن تنگه هرمز بوده است؛ اقداماتی که مقام‌های آمریکایی را غافلگیر کرد.
ایران پنهان نکرده است که در صورت آغاز دور سوم درگیری‌ها، قصد دارد دامنه جنگ را گسترش دهد.
مقام‌های ارشد ایران در اظهارات علنی خود تهدید کرده‌اند که زیرساخت‌های غیرنظامی، تأسیسات انرژی و کابل‌های فیبر نوری زیر دریا را هدف قرار خواهند داد؛ کابل‌هایی که اینترنت و دیگر ارتباطات را منتقل می‌کنند.
دو مقام ایرانی روز شنبه در مصاحبه‌هایی گفتند که گسترش دامنه اهداف، دیپلمات‌ها و نیروهای آمریکایی را نیز شامل می‌شود.
این دو مقام که به دلیل نداشتن مجوز برای اظهارنظر علنی نخواستند نامشان فاش شود، گزارش‌های وزارت خارجه آمریکا درباره طرح ایران برای هدف قرار دادن آمریکایی‌ها را تأیید کردند.
این مقام‌ها از چنین طرحی دفاع کردند و خاطرنشان کردند که اسرائیل و آمریکا ده‌ها مقام ایرانی و برخی از اعضای خانواده‌های آن‌ها را [به شهادت رساندند].
به گفته آن‌ها، همین مسئله باعث شده است که هدف قرار دادن آمریکایی‌ها از نظر ایران «اقدامی مجاز و قابل‌قبول» تلقی شود.
مهدی محمدی، مشاور ارشد محمدباقر قالیباف، مذاکره‌کننده ارشد ایران و رئیس مجلس شورای اسلامی، در شبکه‌های اجتماعی نوشت که ایران مرحله پیش‌روی جنگ را مسئله‌ای حیاتی برای موجودیت خود می‌داند.
محمدی نوشت: «ما در مرحله غافلگیری جنگ قرار داریم و به شیوه یک جنگ کلاسیک نخواهیم جنگید. این جنگی نامتقارن، شدید و قاطع خواهد بود که نقاط قوت و ضعف دشمن را هدف قرار خواهد داد.
