ايسنا/ پژوهشگران "دانشگاه استنفورد" در بررسي جديد خود، نوعي ابزار مبتني بر روش اصلاح ژن "کريسپر" ابداع کردهاند که ميتواند به بررسي سلولهاي سرطاني و حذف آنها کمک کند.
هر کدام از سلولهاي بدن، يک سيستم کنترل مانند رايانه دارند که سيگنالهاي زيستي را به واسطه هزاران مدار، براي بررسي نيازهاي سلول و تنظيم واکنشهاي آن ارسال ميکند.
در هر حال، هنگام بروز بيماريهايي مانند سرطان، اين مدارهاي نظارتي مختل ميشوند و سيگنالها و واکنشهاي غيرطبيعي را پديد ميآورند. توانايي تشخيص دقيق اين سيگنالهاي غيرعادي، ميتواند روشهاي احتمالي جديدي براي درمانهاي دقيقتر ارائه دهد.
پژوهشگران "دانشگاه استنفورد"(Stanford University)، نوعي ابزار زيستي ابداع کردهاند که نه تنها ميتواند مدارهاي معيوب ژنتيکي را تشخيص دهد، بلکه با برطرف کردن مشکلات آنها امکان حذف سلولهاي سرطاني را نيز فراهم کند.
"استنلي کي"(Stanley Qi)، پژوهشگر دانشگاه استنفورد و گروهش در مقاله خود، نحوه ساخت اين سيستم اصلاح ژن کريسپر مبتني بر احساس و واکنش را توضيح دادند که عملکرد آن شبيه به يک کليد مولکولي براي ترميم ژنهاي معيوب است.
استنلي کي پيش از اين، ابزاري ابداع کرده بود که ميتوانست از عهده انجام وظايف گوناگوني مانند فعال يا غيرفعال کردن ژنهاي مورد نظر برآيد. وي در جديدترين پژوهش خود به همراه "هانا کمپتون"(Hannah Kempton)، دانشجوي دانشگاه استنفورد، مفهومي را براي ابداع يک ابزار مبتني بر روش اصلاح ژن کريسپر توضيح داد که اين گونه وظايف را با ادغام سيگنالهاي زيستي متفاوتي انجام ميدهد.
اين مفهوم، از اهميت بالايي برخوردار است زيرا بيماريهاي پيچيدهاي مانند سرطان، به ندرت به وسيله يک عيب ژنتيکي شناسايي ميشوند. اين بيماريها اغلب، نتيجه آسيب ديدن چندين ژن هستند و يا فعال و غيرفعال شدن در زمان نامناسب هستند. کمپتون در اين پژوهش، پروتئيني موسوم به "Cas12" را معرفي کرد که ميتوان با تغيير دادن آن، به شناسايي چندين سيگنال معيوب و يا شناسايي نواقصي که عامل عملکرد اشتباه سلول هستند، کمک کرد.
کي گفت: پژوهشهاي کمي، اين ميزان کنترل را در سلولهاي انسان نشان دادهاند. تشخيص سيگنالها در آغاز ميتواند به تشخيص دقيق بيماري و ايمني بيشتر درمان کمک کند. ما دريافتيم که اين نوع کنترل مدار، نقش مهمي در ارائه درمان در آينده دارد.
پژوهشگران باور دارند که کاربردهاي اين فناوري ميتواند فراتر از درمان بيماريهايي مانند سرطان عمل کند. بدن ما به جاي حذف سلولهاي بيمار، نياز به توليد سلولهاي جديد و سالم دارد تا جايگزين سلولهاي آسيب ديده شوند. دانشمندان باليني ميتوانند با برنامهريزي و مهندسي اين ابزار، مدارهاي ژنتيکي مناسب را در سلولهاي بنيادي راهاندازي کنند تا امکان ترميم اندامهاي آسيبديده فراهم شود.
کمپتون گفت: ما يک ابزار چندکاره ابداع کردهايم که ميتواند چندين مدار ژنتيکي را بررسي و کنترل کند.
اين پژوهش، در مجله "Molecular Cell" به چاپ رسيد.
بازار