همشهری/ دستگیری یکی از چهره‌های شناخته‌شده در حوزه طب سنتی، بار دیگر موضوع فعالیت مداخله‌گران غیرمجاز در حوزه سلامت را به صدر اخبار آورده؛ افرادی که با استفاده از شهرت رسانه‌ای، ادعاهای درمانی و گاه عناوین علمی جعلی، اعتماد مردم را جلب می‌کنند و سلامت آنها را به خطر می‌اندازند. محمد میرخانی، معاون اجتماعی و پارلمانی سازمان نظام پزشکی، در گفت‌وگو با تلویزیون همشهری، با تشریح روند پیگیری پرونده این فرد بر ضرورت برخورد با مدعیان طبابت تاکید کرد. او معتقد است دستگیری این افراد نتیجه عملکرد خودشان است و سازمان نظام پزشکی در این مسیر از پیگیری تخلفات چهره‌های معروف عقب‌نشینی نخواهد کرد.[ماجرای دستگیری حکیم خیلی معروف طب سنتی]
سفارت ماجرای دانشگاه جعلی پزشکی را لو داد
میرخانی درباره دستگیری این چهره حوزه طب سنتی، با تأکید بر ضرورت دقت در استفاده از عناوین پزشکی و درمانی بیان می‌کند: بازداشت این فرد نتیجه عملکرد خودش بوده، نه اقدام یک شخص یا نهاد خاص. رفتارهای اشتباه این فرد در نهایت پای قانون را به پرونده باز کرده است.
میرخانی به آغاز پیگیری‌های این پرونده با شکایت دختری جوان در سال ۱۳۹۴ اشاره می‌کند و می‌گوید: سال ۱۳۸۹ پیامکی با عنوان «پزشکی ارمنستان در تهران» به دست این دختر ۱۸ یا ۱۹ ساله رسید. او به همراه پدرش از شمال کشور به تهران آمد و پس از شرکت در مصاحبه، در مرکزی ثبت‌نام کرد که مدعی نمایندگی یکی از دانشگاه‌های علوم پزشکی ارمنستان بود. مصاحبه‌ای که بابت آن ۱۰۷۰ دلار هزینه پرداخت می‌کند.
یک تیر و دو نشان! بیمه عمر بر پایه طلا🟡
خرید بیمه‌نامه
این دختر چند سال در کلاس‌های مختلف شرکت کرد و واحدهایی مشابه دانشجویان پزشکی برای او در نظر گرفته شد. حتی کارت دانشجویی به زبان ارمنی برایش صادر شده بود و به گفته میرخانی، برخی کلاس‌های آناتومی در روزهای تعطیل در دانشگاه شهید بهشتی برگزار هم می‌شد.
ماجرا زمانی آشکار شد که این دانشجو برای ادامه تحصیل در خارج از کشور اقدام کرد. او مدارکش را به سفارت ارمنستان برد، اما دارالترجمه و سفارت پس از بررسی به این نتیجه رسیدند که مدارک و سربرگ دانشگاه جعلی است. پس از آن، پیگیری‌ها آغاز و مشخص شد این مرکز آموزشی مورد تأیید نیست.
دریافت ۵ تا ۱۱ هزار دلار از دانشجویان
معاون سازمان نظام پزشکی می‌گوید این شکایت از سال ۱۳۹۴ پیگیری شده و همین چند روز پیش سرانجام به دستگیری اخیر انجامیده است. البته به اعتقاد او، شاکی این پرونده تنها یکی از افرادی است که از فعالیت این مرکز آسیب دیده‌اند و ممکن است دانشجویان دیگری نیز با مدارک صادرشده از سوی این مجموعه در حوزه‌های مختلف، از جمله طب سنتی، فعالیت کنند.
میرخانی درباره اخباری که از دریافت مبالغی بین ۵ تا ۱۱ هزار دلار از دانشجویان این مرکز مطرح می‌شود هم عنوان می‌کند: طبق آنچه در پرونده این فرد آمده چنین مبالغی دریافت شده است. به همین دلیل پرونده چنین مراکزی نباید با دستگیری یک نفر مختومه تلقی شود و ابعاد دیگر آن نیز باید بررسی شود.
حضور در تلویزیون؛ راه جلب اعتماد مردم
میرخانی در پاسخ به این که چرا برخی افراد به‌راحتی جذب چنین افراد یا مجموعه‌هایی می‌شوند عنوان می‌کند: نباید قربانیان این ماجرا را به ساده‌لوحی متهم کرد. ، اشتیاق یک جوان ۱۸ یا ۱۹ ساله برای پزشک شدن می‌تواند باعث شود بسیاری از نشانه‌ها را نادیده بگیرد. از سوی دیگر وقتی خانواده‌ها فردی را در تلویزیون می‌بینند، عکس‌هایش را در کنار مقامات و چهره‌های شناخته‌شده مشاهده می‌کنند و از ارتباطات او با مسئولان مطلع می‌شوند، طبیعی است که در برابر ادعاهایش کمتر تردید کنند.
البته که او تاکید می‌کند عکس گرفتن با چهره‌های معروف و حضور در رسانه‌ها هیچ تضمینی برای صلاحیت علمی و پزشکی افراد نیست.
بیشتر بخوانید:
توصیه‌های مرگبار به اسم طب سنتی + فیلم
محرومیت برای حکیم‌دکترها
معاون سازمان نظام پزشکی با انتقاد از عملکرد صداوسیما در تریبون دادن به این افراد فاقد صلاحیت پزشکی تاکید می‌کند: چرا فردی که پزشک نیست باید در رسانه ملی حاضر شود و به مردم توصیه پزشکی کند؟ مگر صداوسیما صلاحیت پزشک بودن افراد را تعیین می‌کند؟ در حالی که پزشکان باسواد برای حضور در برنامه‌های تلویزیونی با فیلترهای متعددی روبه‌رو هستند. اما این افراد فاقد اعتبار علمی به‌راحتی امکان حضور پیدا و از اعتماد عمومی به رسانه ملی برای معرفی خود استفاده می‌کنند.
میرخانی یکی از آسیب‌های این مساله را در زمان کرونا ارزیابی می‌کند و می‌گوید: در آن دوره برخی بیماران به دلیل اعتماد به مدعیان طب سنتی و از دست دادن فرصت طلایی درمان، زمانی به بیمارستان مراجعه می‌کردند که بیماری آنها پیشرفت کرده بود. در همان زمان جامعه پزشکی و پرستاری در شرایط دشوار مشغول خدمت‌رسانی بود، اما عده‌ای با تبلیغ درمان‌های غیرعلمی، بیماران را از مسیر درست درمان دور می‌کردند.
فهرست ۵۲ نفره مداخله‌گران درمانی
سازمان نظام پزشکی در اردیبهشت ۱۴۰۴، یک فهرست ۵۲ نفره از مداخله‌گران غیرمجاز در حوزه درمان منتشر کرده بود که نام فرد دستگیرشده نیز در صدر آن قرار داشت. میرخانی با اعلام این مطلب عنوان می‌کند: پس از انتشار این فهرست، هم خودم و هم سازمان نظام پزشکی با فشارها و تهدیدهایی روبه‌رو شدند. حتی درخواست‌هایی برای حذف نام برخی چهره‌های شناخته‌شده مطرح شد، اما سازمان حاضر به حذف اسامی نشد.
او تأکید می‌کند: وقتی افراد بدون صلاحیت با عنوان پزشک فعالیت می‌کنند، مردم ممکن است خطاهای آنها را به حساب جامعه پزشکی بگذارند؛ در حالی که این افراد اساساً صلاحیت علمی و حرفه‌ای لازم را ندارند.
چرا نظام پزشکی نمی‌تواند بر همه مدعیان طبابت نظارت کند؟
معاون اجتماعی و پارلمانی سازمان نظام پزشکی با اشاره به حدود اختیارات این سازمان بیان می‌کند: نظارت مستقیم نظام پزشکی بر اعضای دارای شماره نظام پزشکی، از جمله پزشکان، داروسازان، دندانپزشکان، فیزیوتراپیست‌ها، متخصصان علوم آزمایشگاهی و سایر گروه‌های عضو این سازمان است. اما افرادی که خارج از این ساختار فعالیت می‌کنند، در حیطه نظارت مستقیم سازمان قرار ندارند.
به گفته او، با وجود این محدودیت، سازمان نظام پزشکی در یک سال و نیم گذشته پیگیری‌های متعددی برای برخورد با مداخله‌گران انجام داده و با دادسرای ویژه جرائم پزشکی در تهران و دادستانی‌های شهرستان‌ها مکاتبه کرده است. برخی از این افراد فعالیت‌های پیچیده‌ای در فضای مجازی دارند و حتی از شماره‌های خارجی برای راه‌اندازی صفحات خود استفاده می‌کنند تا در صورت توقیف تلفن همراه، امکان ادامه فعالیت در شبکه‌های اجتماعی را داشته باشند.
میرخانی به این موضوع هم اشاره می‌کند دستگیری اخیر نخستین برخورد با مداخله‌گران غیرمجاز در حوزه سلامت نیست و در توضیح بیشتر می‌گوید: پیش از این نیز مواردی از تعطیلی کلینیک‌ها و بسته شدن صفحات مجازی این افراد وجود داشته است. برخی از آنها حتی پس از بسته شدن صفحاتشان نتوانستند فعالیت خود را در فضای مجازی از سر بگیرند.
او با اشاره به شناسایی برخی افراد متواری به خارج از کشور، از وجود محکومیت‌های قطعی برای تعدادی از این افراد خبر داد و به فعالیت یک زوج بلاگر در حوزه فرزندآوری هم اشاره کرد که آب می‌فروختند.
معاون سازمان نظام پزشکی همچنین درباره نحوه رصد فعالیت مداخله‌گران توضیح داد که این سازمان ساختار پیچیده و گسترده‌ای برای نظارت ندارد، اما با کمک نیروهای انسانی و داوطلب، فعالیت برخی از این افراد را در فضای مجازی و مراکز درمانی دنبال می‌کند. ما حتی صدای نفس کشیدن بعضی از این افراد را با تیم رصد خوبی می‌شنویم. دوربین‌های بعضی از این مطب‌ها هم تحت کنترل ماست و می‌دانیم که در حال انجام دادن چه کاری هستند. اگر اسرائیل و آمریکا جنگ ظالمانه را علیه کشورمان را راه نمی‌انداختند بسیاری از این افراد زودتر با برخورد قضایی مواجه می‌شدند.
میرخانی با اشاره به ادامه پیگیری‌ها تأکید کرد که سازمان نظام پزشکی با این افراد اختلاف شخصی ندارد و هدف، آگاه‌سازی مردم و برخورد با فعالیت‌هایی است که سلامت آنها را به خطر می‌اندازد. برخورد با این افراد ادامه دارد و به‌زودی نام مداخله‌گران دیگری نیز اعلام خواهد شد.
طب ایرانی با ادعاهای غیرعلمی متفاوت است
میرخانی با تأکید بر ضرورت تفکیک طب ایرانی از فعالیت مدعیان درمان بیان می‌کند: طب ایرانی یک حوزه علمی و دانشگاهی است که درباره آن پژوهش انجام می‌شود و متخصصان آن پس از گذراندن دوره پزشکی عمومی و تحصیلات تخصصی مرتبط، صلاحیت فعالیت پیدا می‌کنند. اما برخی افراد هر نوع توصیه و مداخله درمانی را با عنوان طب سنتی عرضه می‌کنند؛ در حالی که نه مدرک معتبر دارند و نه مجوز فعالیت پزشکی.
او توصیه می‌کند که مردم پیش از مراجعه به افرادی که خود را پزشک یا متخصص طب ایرانی معرفی می‌کنند، شماره نظام پزشکی آنها را بررسی کنند. مشخصات پزشکان و شماره نظام پزشکی آنها از طریق سامانه سازمان نظام پزشکی قابل استعلام است و فعالیت پزشکی تنها توسط کسانی امکان‌پذیر است که صلاحیت علمی آنها از سوی وزارت بهداشت و سازمان نظام پزشکی تایید شده باشد.
هزینه زالو درمانی بیشتر از ویزیت پزشکان
معاون سازمان نظام پزشکی درباره این که برخی خدمات این افراد آنقدر ارزان است که گاهی مردم را ترغیب به مراجعه به آنها می‌کند، توضیح می‌دهد: گران‌ترین مراحل درمانی ما جراحی است، آیا طب سنتی جراحی دارد؟ باید قیاس درستی درباره خدمات پزشکی صورت بگیرد.
این در حالی است که بسیاری از درمان‌های پزشکی پوشش بیمه‌ای خوبی دارند اما در طب سنتی هیچ خدمات بیمه‌ای ارائه نمی‌شود. آنها رفتار خوبی با مراجعانشان دارند اما بهای بسیار گرانی بابت خدمات‌شان دریافت می‌کنند. زالو حیوان مورد علاقه فعالان طب سنتی است و بیشتر درمان‌هایشان را با آن انجام می‌دهند. قیمت هر زالو در برخی مراکز به ۳۰۰ تا ۴۰۰ هزار تومان می‌رسد و گاهی برای یک بیمار از چهار یا پنج زالو استفاده می‌شود.
او همچنین درباره فرآورده‌های گیاهی که بدون مجوز و در کارگاه‌های غیرمجاز تولید می‌شوند هشدار می‌دهد و می‌گوید: گیاهی بودن یک دارو به معنای بی‌خطر بودن آن نیست و برخی از این ترکیبات می‌توانند عوارض جدی، از جمله آسیب‌های کبدی، ایجاد کنند. در بخش گوارش بیمارستان‌ها گاهی افرادی بستری هستند که بروز بیماری کبد ناشی از مصرف این علفی‌جات سلامت آنها به خطر انداخته است. توصیه جدی به مردم این است که بداخلاق‌ترین پزشک را به مدعیان خوش‌اخلاق طب سنتی ترجیح دهند چون هیچ قابلیت راستی‌آزمایی درباره درمان‌های این مداخله‌گران وجود ندارد.
شکایت از مدعیان درمان را کجا ثبت کنیم؟
میرخانی در پایان از مردم خواست پیش از مراجعه به هر فردی که ادعای درمان دارد، از صلاحیت علمی و مجوز فعالیت او مطمئن شوند. او تأکید می‌کند: حضور در تلویزیون، تبلیغات گسترده در فضای مجازی و استفاده از عنوان حکیم یا دکتر، نشانه اعتبار پزشکی نیست. بر این اساس افرادی که از فعالیت مداخله‌گران غیرمجاز آسیب دیده‌اند یا مستنداتی درباره فعالیت آنها دارند، می‌توانند شکایت خود را همراه با مدارک در سامانه حامی سازمان نظام پزشکی ثبت کنند. همچنین امکان پیگیری از طریق مراجع قضایی و دادستانی وجود دارد.
به گفته میرخانی پیگیری پرونده مداخله‌گران ادامه دارد و سازمان نظام پزشکی در برخورد با این افراد، حتی اگر از چهره‌های شناخته‌شده باشند، عقب‌نشینی نخواهد کرد.
